Doğumsal Anomaliler ve Doğumsal Lezyonlar
Çevresel faktörler ya da genetik etkilere bağlı olarak bebeğin anne karnındaki dönemde gelişen ve normal fonksiyon görmeyen uzuv varlığı ve bebeğin bu şekilde dünyaya gelmesi doğumsal anomali olarak adlandırılmaktadır.
Günümüzde doğan bebeklerin ortalama olarak %3- %5’ inde birçok çeşitli anomali bulunmaktadır. Yine günümüzde gelişen teknoloji ile birlikte söz konusu anomaliler çok erken dönemde tespit edilebilmekte ve ilerlemeden önüne geçilebilinmektedir. Sık rastlanan, doğumsal anomalileri ve tedavi yöntemlerine değinmek gerekirse, bunlar;
Fazla Parmak (Polidaktili); Kişinin el ve ayaklarında normalden fazla parmak olması durumuna polidaktili denilmektedir ve ameliyat ile tedavisi mümkündür. Söz konusu bu ameliyat için en uygun zaman bebeğin bir yaşını doldurduğu ve tıbbi şartların elverişli olduğu zamandır.
Yapışık Parmak (Sindaktili); Gebeliğin ilk dönemlerinde el ve ayakların oluşma sürecinde tüm parmaklar birbirine yapışıktır. İlerleyen dönemde parmak arası dokuların gerilemesi ile bu birleşimler açılmaktadır. Gebeliğin bu süreçte yaşanan aksaklıklara bağlı olarak bu dokular gerilemez ve 2 veya daha fazla parmak birbirine yapışık kakalabilmektedir. Polidaktili de olduğu gibi Sindaktilinin de ameliyat ile tedavisi mümkündür. Sindaktilinin deri ya da deri+ kemikte olmasına göre ameliyat teknikleri değişiklik gösterebilmektedir.
Damak / Dudak Yarığı (Tavşan Dudak); Bebeğin anne karnındaki normal gelişim sürecinin ilk haftalarında sağ ve sol dudak kenarı ile damak oluşmaktadır. Fakat bu süreçte dudak kenarları ve damağın eş zamanlı gelişmemesi durumunda her bin bebekten birinde farklı şekillerde dudak ya da damak yarıkları gözlemlenebilmektedir. Diğer iki anomalide de bahsedildiği üzere dudak damak yarığı anomalilerinin tedavisi de ameliyat ile olmaktadır. Bu noktada en uygun operasyon zamanı damak yarıklarında 3-12 ay arası iken dudak yarıklarında ise 6-10 haftalık süreçtir.
Eğik Boyun (Tortikolis); Boynun iki yanında yer alan ve boynun sağa sola hareket etmesinde etkin rol oynayan SCM adlı kasın herhangi bir neden bağlı olarak zarar görmesi durumunda vücut o bölgeyi onarma çabasında olduğundan ilgili bölge basınç ve sıvı artışı meydana gelebilmekte bu da başın kasın kasıldığı tarafa doğru yatmasına ve yüzün diğer tarafa dönmesine sebep olmaktadır. Eğik boyun anomalisinin tedavisi de ameliyat ile olmaktadır. Uzuv anomalileri dışında yine doğumsal kaynaklı adlandırılar kitle ve lezyonlar da ortaya çıkabilmektedir. Bunlar doğum esnasında olabileceği gibi bebeğin doğduğundan itibaren ilk altı ay içerisinde de oluşabilmektedir.
Bunlar; Konjentinal Venüs; birkaç mm olabilen konjentinal Venüsler tüm vücudu kaplayacak boyuta gelebilmektedirler ve bebeğin büyümesi ile görünümlerinde de değişiklik olmakta hatta bazı durumlarda üzerlerinde kıl folikülleri de olabilmektedir. Genellik iyi huylu olan bu lezyonların yaşın ilerlemesi ile kötü huyluya dönüşebilme ihtimali olduğundan sürekli olarak takip edilmelidir.
Hemanjiom; Damar kaynaklı iyi huylu tümörleri hemanjiom olarak adlandırmak mümkündür. Genellikle erken doğum ve kız bebeklerde görülen hemanjiomlar, 10 yaşa kadar %90-95 oranında gerilemekte ve iz kalmamaktadır. Bu sebeple genellikle tedavi gerektirmemekle birlikte gerilememe vb durumlarda öncelik ameliyat dışı teknikler olmakta en son çare olarak ameliyat görülmektedir.
Dermoid Kist; Vücudun herhangi bir yerinde görülebilen dermoid kistlere genellikle boyun ve baş bölgesinde rastlanmaktadır. Bunlar da göz çevresi ve kaş bölgesine gözükmektelerdir. Genellikle iyi huylu olan bu kistler nadiren de olsa beyne uzanabilmekte ve sağlık açısından tehdit oluştumaktadır. Bu gibi durumlarda cerrahi müdahale ile kistin alınması kesin tedavi yöntemidir.
